Nowa generacja pojazdów kolejowych w perspektywie transport bez emisji CO2

Zdaniem eksperta

Prezentujemy ciekawy materiał dotyczący nowej generacji pojazdów kolejowych, które będą napędzane wodorem. Materiał został przygotowany przez Członka naszego Stowarzyszenia – Pana Andrzeja Waszczuka – wysokiej klasy specjalisty w zakresie taboru trakcyjnego. Zachęcamy do zapoznania się z jego informacją.

POJAZDY SZYNOWE NAPĘDZANE WODOREM
NOWA GENERACJA POJAZDÓW KOLEJOWYCH
W PERSPEKTYWIE TRANSPORT BEZ EMISJI CO2

Podpisanie dnia 12 grudnia 2019 roku listu intencyjnego przez PESA S.A i PKN Orlen S.A dotyczącego wspólnych przedsięwzięć w obszarze prac badawczo-rozwojowych na rzecz rozwoju zeroemisyjnego transportu kolejowego praktycznie uruchomiła implementację technologii wodorowej do transportu szynowego w Polsce.

W Europie pojazdy pasażerskie z napędem elektrycznym z ogniw paliwowych zasilanych wodorem już jeżdżą w regularnym ruchu.

W Niemczech w dniu 11.07.2019 EBA wydala homologację dla Coradii iLint do jazdy po całej sieci DB.

Jest to pojazd wyprodukowany przez Alstom na bazie sprawdzonego pojazdu elektrycznego (wyprodukowano 900 szt. ) zasilanego prądem elektrycznym z sieci trakcyjnej o nazwie Coradia Lint.

Zgodnie z założeniami projektu zasięg pojazdu na jednym tankowaniu wodorem H35 (350 bar) wynosi 600 – 800 km przy prędkości 140 km/h i jest on przeznaczony do ruchu regionalnego.

Podobny kierunek budowy pojazdów elektrycznych zasilanych prądem z wodorowych ogniw paliwowych obrano w Anglii, gdzie Porterbrook wspólnie z Centrum Badań i Edukacji Kolei Uniwersytetu w Birmingham rozpoczął w czerwcu ubiegłego roku jazdy próbne ze zmodernizowanym pociągiem klasy 319 z wykorzystaniem technologii wodorowej.

Założeniem obu projektów było wykorzystanie istniejących typów pojazdów przy założeniu jak najmniejszej ingerencji w ich konstrukcję i technologię a tym samym uniknięcie konieczności budowy nowych pojazdów.

Oba te rozwiązania pokazują, iż zmiana napędu w już eksploatowanych spalinowych zespołach trakcyjnych na napęd elektryczny z wodorowych ogniw paliwowych nie jest zbyt skomplikowana i jest to zapewne kierunek na dostosowanie taboru pasażerskiego do wymogu zeroemisyjności.

Ograniczeniem w wykorzystaniu wodoru w transporcie szynowym jest bez wątpienia niezbyt doskonały sposób jego magazynowania, przy czym dotyczy to zarówno zasobników stacjonarnych jak i mobilnych.

Efektywny i tania zasobnik wodoru jest obecnie postrzegany jako jeden z kluczowych elementów niezbędnych do upowszechniania technologii wodorowej w transporcie kolejowym.

Kolejnym utrudnieniem w implementacji technologii wodorowej w transporcie kolejowym jest możliwość pozyskania wodoru o klasie czystości nie mniejszej niż 99,999% oraz konieczność budowy stacji jego tankowania. Dlatego też zawieranie umowy na zakup „pociągów wodorowych” są trójstronne, gdzie obok przewoźnika i producenta taboru zawsze występuje dystrybutor wodoru.

Zawarty alianz PESA z PKN Orlen pozwolił PESIE na zintensyfikowanie prac nad budową taboru zasilanego prądem z wodorowych ogniw paliwowych. Aktualnie prace projektowe skoncentrowane są na budowie lokomotywy do prac manewrowych, ale rozpoczęto również prace nad wykorzystaniem technologii wodorowej w pojazdach do ruchu pasażerskiego.

Oprócz faktu iż wodór jest paliwem doskonałym, gdyż zapewnia najczystsze i najwydajniejsze spalanie to ciągle malejący koszt jego pozyskania w przeciągu kilku najbliższych lat uczynią ten rodzaj napędów w transporcie kolejowym znacznie bardziej efektywnym niż napędy spalinowe.

Budowa przez PESA we współpracy z PKN Orlen całej platformy „pojazdów wodorowych” stała się faktem i jest istotnym krokiem w kierunku stworzenia zeroemisyjnego transportu kolejowego w Polsce.     

Andrzej Waszczuk
Menager Produktu PESA S.A
Członek Stowarzyszenia Ekspertów i Menedżerów Transportu Szynowego